جمعه سیاهی که فرهنگ و اقتصادمان را سیاه میکند
بلک فرایدی یا جمعه سیاه مانند لکه جوهر روی کاغذ سفید در سطح جهانی در حال گسترش است. اکنون از ۱۹۵ کشور جهان تخمین زده میشود که ۵۰ تا ۶۰ درصد از کشورها “جمعه سیاه” را جشن میگیرند. بهعنوانمثال، در میان کشورهای اروپایی بریتانیا، فرانسه و آلمان در سه تا چهار سال گذشته شروع به پذیرش جمعه سیاه در فرهنگ خرید خود کردند. کشورهای آمریکای جنوبی و مرکزی نیز تبلیغ جمعه سیاه را آغاز کردهاند. جمعه سیاه که نشأت گرفته از کشورهای غربی است، اکنون در کشورهای آسیایی و خاورمیانه از جمله ایران نیز با عناوینی چون «حراجمعه» و نظایر آن به مفهومی آشنا تبدیلشده است. امروزه خردهفروشان آنلاین ایرانی در آخرین جمعه ماه نوامبر میلادی – جمعه اول آذرماه – کمپینهای تخفیفی ارائه میدهند و مردم نیز به بهانه تخفیف بیشتر در این روز خرید میکنند.
ناگفته نماند که هیچکس با تخفیف مشکلی ندارد و خرید از حراجی برای همه لذتبخش است اما مسئله اینجاست که جمعه سیاه در ایران هیچ شباهتی به بلک فرایدی ندارد و به عقیده جامعه شناسان و آسیب شناسان، کمپینهای تبلیغاتی جمعه سیاه آسیبهای جدی را به فرهنگ و اقتصاد جامعه وارد میکند.
