به گزارش اختصاصی دمیرنیوز، با بازگشت تنشهای ژئوپلیتیک به خاورمیانه و جهش بیش از ۴ درصدی قیمت نفت برنت به محدوده ۸۸ دلار، بازارهای جهانی انرژی و صنایع وابسته به آن وارد فاز بیثباتی شدهاند. افزایش ریسک عبور از تنگه هرمز در کنار کاهش ذخایر نفت خام آمریکا، سیگنالهای هشداردهندهای را برای زنجیره تأمین فولاد ارسال کرده است. این تحولات، فراتر از یک نوسان قیمتی ساده، با ترکیب هزینههای سنگین انرژی، حملونقل و بیمه، میتواند ساختار قیمتگذاری آهنآلات را در بازارهای جهانی و داخلی تحت فشار صعودی قرار دهد.
جرقههای بحران: از تنشهای نظامی تا خلاء ذخایر آمریکا
بازار جهانی انرژی بار دیگر تحت تأثیر معادلات سیاسی منطقه قرار گرفته است. افزایش قیمت نفت برنت، نه تنها برآمده از تقاضای فیزیکی، بلکه نتیجه مستقیم نگرانیهای امنیتی در گلوگاههای استراتژیک جهان است. در این میان، اختلافات سیاسی بر سر مدیریت مشترک تنگه هرمز و رد پیشنهاد عمان از سوی ایران، توجه تحلیلگران را به افزایش ریسک در مهمترین مسیر انتقال نفت جهان جلب کرده است. هرگونه اختلال در این آبراه، مستقیماً در نرخها منعکس خواهد شد.
علاوه بر عوامل ژئوپلیتیک، دادههای موسسه نفت آمریکا (API) نیز بر روند صعودی قیمتها مهر تأیید زده است؛ گزارشها حاکی از کاهش ۳.۳ میلیون بشکهای ذخایر نفت خام ایالات متحده در هفته گذشته است که نشاندهنده محدودیت در عرضه و کاهش ظرفیت بازار برای جذب شوکهای احتمالی در آینده است.
زنجیره تأمین فولاد در آستانه تغییر پارامترهای هزینهای
صنعت فولاد به دلیل ماهیت انرژیبر، به شدت نسبت به نوسانات حاملهای انرژی (نفت، گاز و برق) حساس است. اما افزایش قیمت نفت، تنها به هزینه سوخت محدود نمیشود؛ بلکه تمامی حلقههای ارزش در این صنعت را تحت تأثیر قرار میدهد:
- هزینههای لجستیک و حملونقل: افزایش قیمت نفت مستقیماً بر هزینه حمل مواد اولیه نظیر سنگآهن، زغالسنگ و قراضه و همچنین جابهجایی محصولات نهایی اثر میگذارد.
- بحران حملونقل دریایی و بیمه: تداوم تنشها در خاورمیانه و افزایش ریسک عبور کشتیها از تنگه هرمز، احتمال جهش نرخ بیمه دریایی و کرایههای حمل را به شدت افزایش میدهد که این خود یک عامل فشار صعودی بر قیمت تمامشده فولاد در بازارهای بینالمللی است.
- بازار مواد معدنی: تولیدکنندگان مواد اولیه (سنگآهن و زغالسنگ) که وابستگی شدیدی به لجستیک دریایی دارند، با افزایش هزینههای صادرات روبهرو هستند که این امر قیمت نهایی مواد ورودی به کورهها را بالا میبرد.
تحلیل بازارهای کلیدی: از چین تا اروپا و ترکیه
۱. چین؛ تقابل تقاضای ضعیف و هزینههای سنگین:
بزرگترین مصرفکننده فولاد جهان، در حال حاضر در یک دو راهی قرار دارد. از یک سو، رکود در بخش مسکن و کاهش سرمایهگذاریهای ساختمانی مانع از رشد قیمتها میشود، اما از سوی دیگر، افزایش هزینههای انرژی و حملونقل میتواند اثر منفی کاهش تقاضا را خنثی کرده و از سقوط بیشتر قیمتها جلوگیری کند.
۲. اروپا و ترکیه؛ حساسیت بر سر امنیت انرژی:
فولادسازان اروپایی که پیش از این نیز با چالشهای شدید انرژی دستوپنجه نرم کردهاند، با افزایش قیمت نفت و گاز در وضعیت بسیار آسیبپذیری قرار دارند. در همین حال، ترکیه به عنوان یک کشور وابسته به واردات انرژی، با حساسیت بالایی به این تحولات واکنش نشان میدهد؛ چرا که افزایش قیمت نفت علاوه بر هزینههای تولید، بر قیمت قراضه وارداتی و هزینههای لجستیکی منطقهای نیز اثرگذار است.
چشمانداز بازار داخلی ایران: تورم و تقاضای احتیاطی
اگرچه قیمت انرژی در داخل ایران مستقیماً با نرخهای جهانی همگام نیست، اما بازار آهنآلات ایران از طریق کانالهای غیرمستقیم، بهشدت تحت تأثیر این نوسانات قرار خواهد گرفت. افزایش قیمت نفت جهانی معمولاً با سه پدیده در ایران همراه است:
- رشد نرخ ارز: که مستقیماً بر قیمت واردات تجهیزات و مواد اولیه اثر میگذارد.
- افزایش هزینههای حملونقل داخلی: ناشی از افزایش قیمت سوخت.
- تشدید انتظارات تورمی: که منجر به ایجاد «تقاضای احتیاطی» در میان مصرفکنندگان و سرمایهگذاران میشود.
تجربیات گذشته نشان میدهد که هرگونه تنش منطقهای و جهش قیمت نفت، همواره با نوسانات شدید و صعودی در بازار داخلی فولاد همراه بوده است.
