به گزارش اختصاصی دمیرنیوز، بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، با اشاره به افزایش هزینه انرژی و محدودیتهای برق و گاز گفت: حاشیه سود شرکتهای فولادی بهتدریج کاهش یافته و سودآوری بسیاری از شرکتهای بورسی این صنعت به کمتر از ۱۰ درصد رسیده است؛ رقمی که با توجه به تورم بالای کشور، انگیزه کافی برای سرمایهگذاری ایجاد نمیکند.
فرسایش مزیتهای رقابتی صنعت فولاد در سایه ناترازی انرژی
صنعت فولاد ایران که روزگاری با تکیه بر دسترسی به انرژی ارزانقیمت، یکی از مزیتهای اصلی رقابتی خود را در بازارهای جهانی تعریف کرده بود، اکنون با چالشهای ساختاری بیسابقهای روبروست. بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، با تشریح وضعیت این صنعت میگوید: «امروز تولیدکنندگان فولاد در کشورهای حاشیه خلیج فارس بدون دغدغه قطعی برق و گاز، به تولید پایدار ادامه میدهند، در حالی که تولیدکنندگان ایرانی در چنبره محدودیتهای مستمر گرفتار شدهاند.»
تبعات اقتصادیِ «تولیدِ منقطع»
سبحانی با اشاره به ماهیت هزینههای ثابت در صنعت فولاد، به تشریح زیانهای ناشی از قطعی برق و گاز پرداخت. وی معتقد است توقف جریان تولید، هزینههای ثابت نظیر حقوق پرسنل و استهلاک تجهیزات را به هزینههای غیرمولد تبدیل میکند. «وقتی برق یک کارخانه قطع میشود، تولید متوقف میگردد اما هزینههای سربارِ کارخانه همچنان به قوت خود باقی است. این وضعیت، قیمت تمامشده محصول نهایی را به شکلی غیرمنطقی افزایش داده و قدرت رقابت فولاد ایران را در برابر رقبا از بین میبرد.»
حاشیه سود ۱۰ درصدی؛ سدی بزرگ در برابر جذب سرمایه
بر اساس دادههای استخراجشده از سامانه کدال، وضعیت سودآوری برخی شرکتهای فولادی به سطحی نگرانکننده (زیر ۱۰ درصد) رسیده است. از نظر رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد، این رقم در اقتصادی که با تورم ۵۰ تا ۶۰ درصدی دستوپنج نرم میکند، اصلاً انگیزهبخش نیست. وی تأکید کرد: «سود ۱۰ درصدی در محیط تورمی فعلی، عملاً به معنای عدم صرفه اقتصادی برای توسعه و سرمایهگذاری جدید در این صنعت مادر است.»
انتقاد از تعرفههای انرژی و نابرابری در مصرف
یکی از محورهای اصلی انتقاد سبحانی، تغییر رویکرد دولت در قیمتگذاری انرژی است. وی با بیان اینکه فاصله میان قیمت برق صنعتی و خانگی در ایران، برخلاف استاندارد جهانی، نه تنها مشوق تولید نیست، بلکه باری بر دوش صنعت است، گفت: «مصرف گاز کل زنجیره فولاد، از استخراج سنگآهن تا محصول نهایی، کمتر از ۵ درصد کل گاز کشور است؛ با این حال اعمال محدودیتهای سنگین بر این صنعتِ پیشران، نه منطقی است و نه با اهداف اشتغالزایی همخوانی دارد.»
آسیبشناسی بحران در دو لایه: تولید و صادرات
سبحانی در بخش دیگری از اظهارات خود با اشاره به اقدامات حماسی کارکنان «فولاد مبارکه» در بازسازی سریع بخشهای آسیبدیده از جنگ، تأکید کرد که مشکلات فعلی صنعت فولاد ریشه در دو حوزه دارد:
۱. آسیبهای مستقیم بر زیرساختهای تولید: که نیازمند پشتیبانیهای ویژه برای بازگشت به مدار است.
۲. اختلالات داخلی در تأمین انرژی: که مدیریت آن از توان واحدهای تولیدی خارج است.
وی همچنین به وضعیت صادرات اشاره کرد و گفت: «به دلیل ریسکهای نظامی و افزایش شدید هزینههای بیمه کشتیرانی، صادرات عملاً متوقف شده است. خریداران خارجی با مشاهده این ریسکها، ترجیح میدهند از کشورهایی خرید کنند که دسترسی زمینی و مسیرهای لجستیکی کمریسکتری دارند.»
ضرورت همگرایی دستگاههای حاکمیتی
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران در پایان با تأکید بر اینکه وزارت صمت نباید در برابر سیاستهای دستگاههای دیگر (نیرو، نفت و بانک مرکزی) منفعل باشد، هشدار داد: «کاهش تولید فولاد، بهطور مستقیم بر بازار محصولات پاییندستی از جمله خودرو و لوازمخانگی اثر میگذارد. شاهد بودیم که پس از بروز اختلال در یکی از مجتمعهای بزرگ فولادی، قیمت هر کیلو فولاد از ۷۰ هزار تومان به ۱۵۰ هزار تومان جهش یافت. این یعنی نبود همگرایی بیندستگاهی، در نهایت تنها به سفره مردم و بازار مصرف آسیب میزند.»
سبحانی ابراز امیدواری کرد که با اصلاح رویکردها و درک واقعیتهای حاکم بر زنجیره فولاد، سیاستگذاران مسیر را برای بازگشت به تعادل و احیای توان رقابتی این صنعت هموار کنند.
