به گزارش اختصاصی دمیرنیوز، محمدعلی دهقان دهنوی، رئیس کل سازمان توسعه تجارت و معاون وزیر صمت، در نشست مشترک با نمایندگان و هیئترئیسه اتاق اصناف ایران، ابعاد مختلف این تحول را تبیین کرد. این نشست با هدف بررسی ساختارهای نوین مشارکت اصناف در زنجیره عرضه بینالمللی و یافتن راهکارهای عملیاتی برای رفع موانع اداری، ارزی و مقرراتی پیش روی صادرکنندگان صنفی برگزار شد.
گذار از صادرات مواد اولیه به کالاهای با ارزش افزوده بالا
رئیس کل سازمان توسعه تجارت با اعلام در حال تدوین بودن نقشه راه جدید برای جهش صادرات غیرنفتی، بر ضرورت یک تغییر استراتژیک تاکید کرد. وی اظهار داشت که تمرکز اصلی این نقشه راه بر عبور از وابستگی به صادرات مواد خام و نیمهخام و جایگزینی آنها با کالاهای نهایی و دارای ارزش افزوده بالا خواهد بود.
دهقان دهنوی با اشاره به آسیبشناسی ساختاری تراز تجاری ایران، به شکاف عمیق میان ارزش کالاهای صادراتی و وارداتی اشاره کرد. وی تصریح نمود: «در حال حاضر متوسط ارزش هر تن کالای صادراتی کشور حدود ۳۰۰ دلار است، در حالی که این رقم برای کالاهای وارداتی به حدود ۲ هزار دلار در هر تن میرسد. این اختلاف فاحش نشاندهنده استمرار رویکرد سنتی و تکیه بر خامفروشی در اقتصاد کشور است.»
وی افزود که بخش عمده صادرات غیرنفتی فعلی در صنایع بالادستی نظیر فولاد، سنگآهن، گندمه و شمش متمرکز است که به دلیل ماهیت مواد اولیه، بازاریابی آنها پیچیدگیهای علمی تجارت را ندارد. در مقابل، اصناف تولیدی و توزیعی (مانند مبلمان، پوشاک، کفش، چرم و صنایع دستی) با کالاهای نهایی سروکار دارند که ارزش هر تن صادراتی آنها از ۱۰۰۰ دلار آغاز شده و در برخی حوزهها به چندین هزار دلار میرسد. وی تأکید کرد که چرخش به سمت این محصولات، مأموریت اصلی برای بهبود شاخصهای ارزی کشور است.
تسهیل مقررات بازگشت ارز و تشکیل میز خدمت اختصاصی
معاون وزیر صمت با پذیرش دغدغههای فعالان اقتصادی در خصوص پیچیدگیهای مقررات مربوط به بازگشت ارز حاصل از صادرات، تأکید کرد که اگرچه بازگشت ارز ضرورتی ملی است، اما نباید در قالب مقرراتی تنظیم شود که مانع فعالیت صادرکنندگان شناسنامهدار گردد.
به منظور رفع سوءتفاهمهای مقرراتی و حل مغایرتهای ثبت سفارش، وی از تشکیل یک «میز خدمت اختصاصی» خبر داد. این میز با حضور دفاتر تخصصی مقررات صادرات و واردات و دفاتر خدمات ارزی سازمان تشکیل خواهد شد تا هر اتحادیه بتواند ۳ الی ۴ پرونده چالشبرانگیز خود را به صورت موردی برای حلوفصل و اصلاح ضوابط به آن ارجاع دهد.
الگوبرداری از مدل موفق شرق آسیا و حضور در زنجیره توزیع
رئیس سازمان توسعه تجارت با اشاره به تجربه کشورهای پیشرو در شرق آسیا مانند چین و ویتنام، مدل موفقیت در بازارهای جهانی را فراتر از ارسال کالا به بنادر مقصد دانست. وی تصریح کرد که تولیدکنندگان موفق با حضور مستقیم در زنجیره توزیع و خردهفروشی (از طریق اجاره فروشگاه، قفسهبندی در فروشگاههای زنجیرهای و عرضه مستقیم به مصرفکننده)، حاشیه سود اصلی را تصاحب میکنند.
اولویتبخشی به بازارهای اوراسیا و بهرهگیری از مزایای تعرفهای
دهقان دهنوی با معرفی منطقه اوراسیا و کشورهای همسایه به عنوان اولویت استراتژیک اصناف کشور، از بسترهای ایجاد شده در پی موافقتنامه تجارت آزاد میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا یاد کرد. وی با اشاره به صفر شدن تعرفه ۸۷ درصد از اقلام کالایی، این وضعیت را فرصتی بینظیر برای نفوذ اصناف دانست.
وی با ذکر نمونهای از صنایع چرمی ایران که علیرغم کیفیت بالا، سهم اندکی در بازارهای همسایه دارند، خاطرنشان کرد که این محصولات در بازارهایی نظیر ارمنستان، آذربایجان و عراق با قیمتی چندین برابر قیمت داخلی به فروش میرسند. وی در پایان از اتاق اصناف خواست تا به عنوان یک پیشران ملی، فعالان صنفی را به سمت حضور فیزیکی و مستقیم در بازارهای هدف، بهویژه بازار بزرگ روسیه، هدایت کند.