به گزارش اختصاصی دمیرنیوز، بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، با پردهبرداری از ضرر ۱۸ میلیارد دلاری زنجیره ارزش فولاد در پنج سال اخیر به دلیل ناترازیهای حاد انرژی، نسبت به تداوم سیاستهای فعلی هشدار داد. وی با تشریح وضعیت بحرانی محدودیتهای ۸۰ درصدی تأمین برق و گاز در واحدهای تولیدی، تأکید کرد که تداوم این ناترازی نه تنها تحقق سند چشمانداز ۵۵ میلیون تنی را در هالهای از ابهام قرار داده، بلکه با کاهش حاشیه سود شرکتها از ۳۳ درصد به ۶ درصد، توان رقابتپذیری و جایگاه دهم ایران در تولید فولاد جهان را بهشدت تهدید میکند.
تار و پود تولید در چنبره بحران انرژی
بهرام سبحانی با انتقاد از الگوی چرخشی بحران انرژی در کشور، اظهار داشت: صنعت فولاد همواره میان کمبود گاز و محدودیتهای برق محصور مانده است؛ به گونهای که هر زمان دسترسی به یکی فراهم میشود، دیگری به گلوگاه تولید تبدیل میگردد. این عدم تعادل، تولید محصولات میانی و نهایی را مختل کرده است. سبحانی با اشاره به ماههای پیک تولید (مهر، آبان و فروردین) که پتانسیل تولید ۴۰ میلیون تنی را در کشور فراهم میکند، تصریح کرد: در حالی که نیاز مصرف داخلی ۲۰ میلیون تن است، محدودیتهای انرژی فرصت صادراتی ۲۰ میلیون تنی را به دستانداز تبدیل کرده و سالانه ۱۰ میلیارد دلار ارزآوری کشور را از دسترس خارج میکند.
زنجیرهای که با توقف فولاد میگسلد
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد، تعطیلی واحدهای استراتژیک را زنگ خطری برای صنایع پاییندستی دانست. وی افزود: توقف تولید فولاد، شوک مستقیم به صنایع خودروسازی و لوازم خانگی وارد میکند. سبحانی همچنین با اشاره به الزام «قانون جهش تولید» مبنی بر تأمین ۵ درصد برق نیروگاهی توسط فولادسازان، از نبود مدیریت در بورس انرژی انتقاد کرد. به گفته وی، با توجه به اینکه برق حدود ۳۰ درصد هزینههای تولید فولادسازان را تشکیل میدهد، نوسانات قیمت در بورس انرژی مستقیماً سودآوری و تداوم فعالیت این واحدها را به مخاطره میاندازد. وی پیشنهاد کرد برای جلوگیری از رقابت مخرب با سایر صنایع، سیستم عرضه اختصاصی با قیمت کنترلشده برای صنایع سنگین در بورس انرژی لحاظ شود.
شکاف میان ظرفیت اسمی و واقعیت تولید
ایران با تولید ۳۲ میلیون تن فولاد، جایگاه دهم جهان را در اختیار دارد؛ جایگاهی که به اعتقاد سبحانی، با اصلاح سیاستها و بهرهبرداری کامل از پتانسیلهای موجود، قابل ارتقا به رده ششم جهانی است. وی تصریح کرد: با وجود تلاش برای تحقق ظرفیت ۵۵ میلیون تنی طبق سند چشمانداز ۲۰ ساله، عدم پایداری در تأمین انرژی باعث شده بهرهبرداری واقعی بسیار پایینتر از ظرفیت نصبشده باقی بماند. این در حالی است که صنعت فولاد با سهم ۵.۱ درصدی از GDP و سهم ۸ درصدی در اشتغالزایی مستقیم و غیرمستقیم، ستون اصلی اقتصاد کشور محسوب میشود.
فشار تصاعدی هزینهها بر قیمت تمامشده
سبحانی با اشاره به سقوط حاشیه سود شرکتها از ۳۳ درصد در سالهای گذشته به ۶ درصد کنونی، هشدار داد که افزایش قیمت انرژی اثر دومینویی بر قیمت تمامشده دارد. وی توضیح داد: «در واحدهای فاقد زنجیره کامل، سهم انرژی به بیش از ۳۰ درصد هزینهها میرسد؛ بنابراین هر ۱۰ درصد افزایش قیمت انرژی، قیمت تمامشده محصول را ۳ درصد گرانتر میکند.»
وی با انتقاد از تعرفههای پنهان و هزینههای مازاد مانند ترانزیت، بهای سوخت نیروگاهی و ماده ۱۶، خاطرنشان کرد که این هزینهها قیمت نهایی را تا ۴۰ درصد بیش از نرخ پایه بالا میبرد.
فریاد بخش خصوصی برای رویکردی عقلانی
رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد در پایان با اشاره به سهم ۵۳۰۰ مگاواتی فولادسازان از شبکه ۷۷ هزار مگاواتی برق کشور، تأکید کرد: محدود کردن فعالیت فولادسازان تنها به معنای قطع تولید نیست؛ بلکه هزینههای استهلاک ناشی از توقف و راهاندازی مجدد، کمر تولیدکننده را میشکند. وی از سیاستگذاران خواست تا با نگاه به زنجیره ارزش و نیاز واقعی صنعت، از روند فعلی که منجر به غیررقابتی شدن محصولات فولادی ایران در بازارهای جهانی میشود، جلوگیری کنند.